{"id":2392,"date":"2023-11-12T13:34:28","date_gmt":"2023-11-12T13:34:28","guid":{"rendered":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/?page_id=2392"},"modified":"2024-01-24T19:29:33","modified_gmt":"2024-01-24T19:29:33","slug":"patron","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/szkola\/patron\/","title":{"rendered":"Patron"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><strong><span style=\"font-size: 24pt;\">Janusz Korczak<\/span><\/strong><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-2521 aligncenter\" src=\"http:\/\/zsedebica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/korczak.jpg\" alt=\"\" width=\"478\" height=\"617\"><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Je\u017celi o jednym cz\u0142owieku mo\u017cna przeczyta\u0107, \u017ce by\u0142 lekarzem &#8211;<br \/>\npediatr\u0105, pisarzem, publicyst\u0105, spo\u0142ecznikiem, uczonym, dydaktykiem,<br \/>\nwychowawc\u0105, prekursorem walki o prawa dziecka i ka\u017cda z tych nazw<br \/>\nzespolona jest z dodatnio waloryzuj\u0105cym okre\u015bleniem, np. \u017carliwy,<br \/>\nodwa\u017cny, niestrudzony, wybitny, to by\u0142 to \u201eswoisty fenomen<br \/>\no wszechstronnej osobowo\u015bci\u201d. Takim w\u0142a\u015bnie fenomenem by\u0142 Janusz<br \/>\nKorczak, w\u0142a\u015bciwie Henryk Goldszmit, kt\u00f3ry 20 lat od swego<br \/>\nurodzenia, w roku 1899 sta\u0142 si\u0119 Januszem Korczakiem.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>Dzieci\u0144stwo i m\u0142odo\u015b\u0107<\/strong><\/span><br \/>\nJanusz Korczak (Henryk Goldszmit) urodzi\u0142 si\u0119 w 1878 lub 1879 roku w Warszawie.<br \/>\nDok\u0142adnej daty nie znamy. Ojciec Korczaka, J\u00f3zef Goldszmit \u2013 ceniony warszawski adwokat<br \/>\n\u2013 nie zadba\u0142 o szybkie sporz\u0105dzenie synowi metryki. Nie anga\u017cowa\u0142 si\u0119 tak\u017ce zbytnio w \u017cycie<br \/>\nrodzinne. Jego ma\u0142\u017ce\u0144stwo z Cecyli\u0105 z domu G\u0119bick\u0105 nie nale\u017ca\u0142o do udanych.<br \/>\nWysokie dochody z kancelarii, odpowiednie powi\u0105zania rodzinne pozwala\u0142y<br \/>\nrodzicom Korczaka znale\u017a\u0107 si\u0119 w\u015br\u00f3d zamo\u017cnych i cenionych rodzin \u017cydowskich.<br \/>\nGoldszmit\u00f3w sta\u0107 by\u0142o na zatrudnienie kucharki i niani zajmuj\u0105cej si\u0119 dzie\u0107mi. Korczak<br \/>\nwychowywa\u0142 si\u0119 wi\u0119c w luksusie i dostatku.<br \/>\nSiedmioletni Henryk nie rozpoczyna\u0142 nauki, tak jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 dzieci w tamtych<br \/>\nczasach, od nauczania domowego. Trafi\u0142 do prywatnej szko\u0142y przygotowuj\u0105cej do gimnazjum,<br \/>\nw kt\u00f3rej panowa\u0142a \u017celazna dyscyplina i r\u00f3zga. By\u0142a to szko\u0142a Augustyna Szmur\u0142y. We<br \/>\nwspomnieniach Korczaka jest ona symbolem strachu i przemocy, samotno\u015bci i<br \/>\nbezradno\u015bci ucznia wobec dominacji nauczyciela. P\u00f3\u017aniej ucz\u0119szcza\u0142 do o\u015bmioklasowego<br \/>\nGimnazjum Praskiego przy ulicy Brukowej, w kt\u00f3rym nauka odbywa\u0142a si\u0119 w j\u0119zyku rosyjskim.<br \/>\nNie lubi\u0142 zbytnio szko\u0142y, uczy\u0142 si\u0119 przeci\u0119tnie. Interesowa\u0142 si\u0119 natomiast literatur\u0105, kt\u00f3rej<br \/>\npo\u015bwi\u0119ca\u0142 ca\u0142y czas wolny. O tym okresie \u017cycia napisa\u0142 p\u00f3\u017aniej w swym pami\u0119tniku:2<br \/>\n\u201eMaj\u0105c pi\u0119tna\u015bcie lat, wpad\u0142em w szale\u0144stwo, furi\u0119 czytania. \u015awiat znik\u0142 sprzed oczu, tylko ksi\u0105\u017cka<br \/>\nistnia\u0142a&#8230;\u201d<br \/>\nZe wzgl\u0119du na kilkuletni\u0105 chorob\u0119 psychiczn\u0105 ojca i jego \u015bmier\u0107 w 1896 roku rodzina<br \/>\nGoldszmit\u00f3w boryka\u0142a si\u0119 z problemami finansowymi. M\u0142ody Korczak wzi\u0105\u0142 na siebie ci\u0119\u017car<br \/>\nutrzymania matki i siostry. Jako ucze\u0144 m\u0119skiego Gimnazjum Praskiego dwoi\u0142 si\u0119 i troi\u0142, aby<br \/>\ndorobi\u0107 korepetycjami i pisaniem do gazet.<br \/>\nW 1896 roku zadebiutowa\u0142 na \u0142amach tygodnika satyrycznego humoresk\u0105 na temat<br \/>\nwychowania dzieci pt. W\u0119ze\u0142 gordyjski. Podpisa\u0142 si\u0119 pseudonimem Hen. Zyska\u0142<br \/>\nzainteresowanie redakcji i czytelnik\u00f3w.<br \/>\nW 1898 roku zda\u0142 matur\u0119 i rozpocz\u0105\u0142 studia na wydziale lekarskim Cesarskiego<br \/>\nUniwersytetu Warszawskiego. Pokona\u0142 bariery numerus clausus zwi\u0105zane ze swoim<br \/>\n\u017cydowskim i polskim rodowodem. Po latach Korczak po\u0142\u0105czy\u0142 te wszystkie w\u0105tki<br \/>\nnarodowo\u015bciowe i powiedzia\u0142 o sobie: \u201ejestem polskim \u017bydem urodzonym pod zaborem<br \/>\nrosyjskim\u201d.<br \/>\nW dalszym ci\u0105gu rozwija\u0142 si\u0119 literacko. W 1898 Korczak wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w konkursie na<br \/>\nsztuk\u0119 teatraln\u0105, og\u0142oszonym przez Ignacego Jana Paderewskiego na \u0142amach czasopisma<br \/>\n\u201eEcho Muzyczne, Teatralne i Artystyczne\u201d, kt\u00f3ry rozstrzygni\u0119to w marcu 1899.3 Na konkurs<br \/>\nKorczak wys\u0142a\u0142 dwa utwory, w tym wyr\u00f3\u017cniony czteroaktowy dramat \u201eKt\u00f3r\u0119dy?\u201d (sztuka nie<br \/>\nzachowa\u0142a si\u0119). Zgodnie z regulaminem konkursu, u\u017cy\u0142 pseudonimu i podpisa\u0142 si\u0119: \u201eJanasz<br \/>\nKorczak\u201d. Ten pseudonim literacki zaczerpn\u0105\u0142 z powie\u015bci Kraszewskiego \u201eHistoria o Janaszu<br \/>\nKorczaku i o pi\u0119knej miecznik\u00f3wnie.\u201d Od 1900 publikuj\u0105c w \u201eW\u0119drowcu\u201d cykl felieton\u00f3w pod<br \/>\ntytu\u0142em \u201eDzieci i wychowanie\u201d, zacz\u0105\u0142 u\u017cywa\u0107 powszechnie znanego pseudonimu \u201eJanusz<br \/>\nKorczak\u201d. Podpisywa\u0142 nim dalsze prace i pod takim pseudonimem przeszed\u0142 do historii.<br \/>\nW okresie studi\u00f3w powsta\u0142a jego pierwsza powie\u015b\u0107 &#8222;Dzieci ulicy&#8221;, opublikowana<br \/>\nw 1901 roku. W tym czasie pracowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c w bezp\u0142atnej czytelni dla dzieci.<br \/>\nW latach 1900-1915 by\u0142 aktywnym cz\u0142onkiem Towarzystwa Kolonii Letnich (p\u00f3\u017aniej<br \/>\ndzia\u0142a\u0142 tak\u017ce w innych, m.in. w Towarzystwie Kultury Polskiej i w Warszawskim<br \/>\nTowarzystwie Higienicznym). W ko\u0144cowej fazie studi\u00f3w lekarskich rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 na<br \/>\nkoloniach: w 1904 i 1907 roku by\u0142 zatrudniony jako wychowawca dzieci \u017cydowskich<br \/>\nw o\u015brodku wakacyjnym &#8222;Micha\u0142\u00f3wka&#8221;. Do\u015bwiadczenia te sta\u0142y si\u0119 dla Korczaka podstaw\u0105<br \/>\np\u00f3\u017aniejszej pracy pedagogicznej oraz zaowocowa\u0142y dwiema ksi\u0105\u017ckami: &#8222;Mo\u015bki, Joski,<br \/>\nSrule&#8221; (wydana w 1910) oraz &#8222;J\u00f3zki, Ja\u015bki i Franki&#8221; (wydana w 1911).<br \/>\nW marcu 1905 r. Henryk Goldszmit otrzyma\u0142 dyplom lekarza i podj\u0105\u0142 prac\u0119<br \/>\nw \u017cydowskim Szpitalu dla Dzieci im. Berson\u00f3w i Bauman\u00f3w przy ulicy \u015aliskiej 51<br \/>\nw Warszawie. Tam, jako tzw. lekarz miejscowy zobowi\u0105zany by\u0142 do ca\u0142odobowej opieki nad<br \/>\nchorymi oraz udzielania porad w ambulatorium przyszpitalnym (bez r\u00f3\u017cnicy wyznania),<br \/>\nopr\u00f3cz tego \u015bwiadczy\u0142 wizyty domowe. Od ubogich pacjent\u00f3w nie pobiera\u0142 wynagrodzenia,<br \/>\nza\u015b od zamo\u017cnych nie waha\u0142 si\u0119 za\u017c\u0105da\u0107 wysokich honorari\u00f3w. Dzi\u0119ki rozg\u0142osowi jaki zyska\u0142<br \/>\npowie\u015bci\u0105 &#8222;Dziecko salonu&#8221; (1906), sta\u0142 si\u0119 znanym i poszukiwanym pediatr\u0105.4 W latach<br \/>\n1905-1906 Korczak zdobywa\u0142 te\u017c do\u015bwiadczenie jako lekarz wojskowy po powo\u0142aniu go na<br \/>\nfront wojny rosyjsko-japo\u0144skiej.<\/p>\n<p>Dla pog\u0142\u0119bienia wiedzy medycznej pojecha\u0142 na rok do Berlina (1907\/1908) i na p\u00f3\u0142 roku do<br \/>\nPary\u017ca (1910). Tam bra\u0142 udzia\u0142 w wyk\u0142adach z pediatrii i pedagogiki. Przy okazji ogl\u0105da\u0142<br \/>\nszpitale dzieci\u0119ce i zak\u0142ady zajmuj\u0105ce si\u0119 terapi\u0105 i edukacj\u0105 najm\u0142odszych. W 1910 lub 1911<br \/>\nroku przebywa\u0142 miesi\u0105c w Londynie, odwiedzaj\u0105c tamtejsze szko\u0142y i domy opieki &#8211; to w\u0142a\u015bnie<br \/>\ntam zrezygnowa\u0142 z za\u0142o\u017cenia w\u0142asnej rodziny i postanowi\u0142 ostatecznie po\u015bwi\u0119ci\u0107 si\u0119 jedynie<br \/>\npracy z dzie\u0107mi. Jednocze\u015bnie s\u0105dzi\u0142, \u017ce rodzina jest najlepszym miejscem wychowywania<br \/>\ndziecka.5<br \/>\nTwierdzi\u0142, \u017ce najbardziej odpowiednim miejscem wychowania dziecka jest rodzina,<br \/>\na w przypadku jej braku towarzystwo r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w. D\u0105\u017cy\u0142 do tego, by dzieci \u015bciera\u0142y swe<br \/>\nwczesne przekonania i kszta\u0142tuj\u0105ce si\u0119 pogl\u0105dy, by podlega\u0142y procesowi socjalizacji (poprzez<br \/>\nwzajemn\u0105 akceptacj\u0119) i przygotowywa\u0142y si\u0119 do doros\u0142ego \u017cycia, kt\u00f3re nie by\u0142oby ani<br \/>\nidylliczne, ani zbli\u017cone do \u201ecichego k\u0105ta domowego\u201d. Korczak stara\u0142 si\u0119 zapewni\u0107 dzieciom<br \/>\nbeztroskie (co nie znaczy pozbawione obowi\u0105zk\u00f3w) dzieci\u0144stwo. Traktowa\u0142 je powa\u017cnie,<br \/>\nmimo du\u017cej r\u00f3\u017cnicy wieku prowadzi\u0142 z nimi otwarte dyskusje. Uwa\u017ca\u0142, \u017ce dziecko powinno<br \/>\nsamo zrozumie\u0107 i emocjonalnie prze\u017cy\u0107 dan\u0105 sytuacj\u0119, do\u015bwiadczy\u0107 jej, wyci\u0105gn\u0105\u0107 wnioski,<br \/>\newentualnie ponosi\u0107 konsekwencje oraz zapobiec przypuszczalnym skutkom \u2013 ni\u017c by\u0107 sucho<br \/>\npoinformowane o fakcie (dokonanym lub nie) i o jego nast\u0119pstwach \u2013 przez wychowawc\u0119.<\/p>\n<p><strong>Dom Sierot i dzia\u0142alno\u015b\u0107 mi\u0119dzywojenna<\/strong><br \/>\nW 1912 roku rozsta\u0142 si\u0119 na zawsze z prac\u0105 w szpitalu, zamieszka\u0142 przy ulicy<br \/>\nKrochmalnej 92 i obj\u0105\u0142 funkcj\u0119 dyrektora nowo otwartego \u017cydowskiego Domu Sierot<br \/>\npozostaj\u0105cego pod opiek\u0105 Towarzystwa &#8222;Pomoc dla Sierot&#8221;. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 tam ze Stefani\u0105<br \/>\nWilczy\u0144sk\u0105, kt\u00f3ra pomaga\u0142a mu wdra\u017ca\u0107 w \u017cycie jego autorskie koncepcje pedagogiczne oraz<br \/>\nsama tw\u00f3rczo anga\u017cowa\u0142a si\u0119 w rozw\u00f3j plac\u00f3wki. Dom Sierot sta\u0142 si\u0119 dla Korczaka miejscem<br \/>\ncodziennej, pog\u0142\u0119bionej obserwacji rozwoju psychofizycznego dziecka. Tam tak\u017ce zrodzi\u0142y si\u0119<br \/>\nnowatorskie pomys\u0142y, takie jak: samorz\u0105d dzieci\u0119cy, s\u0105d kole\u017ce\u0144ski, gazetka szkolna,<br \/>\nspecjalne dy\u017cury.<br \/>\nKorczak w 1914 roku zosta\u0142 powo\u0142any do wojska, pocz\u0105tkowo jako ordynator<br \/>\npolowego szpitala dywizyjnego na Ukrainie, nast\u0119pnie zosta\u0142 lekarzem pediatr\u0105 w przytu\u0142ku<br \/>\ndla dzieci ukrai\u0144skich pod Kijowem. W Kijowie pozna\u0142 Mari\u0119 (Maryn\u0119) Falsk\u0105, z kt\u00f3r\u0105 p\u00f3\u017aniej<br \/>\nwsp\u00f3\u0142pracowa\u0142.<br \/>\nPodczas wojny napisa\u0142 te\u017c jedn\u0105 ze swoich najwa\u017cniejszych ksi\u0105\u017cek pt. \u201eDziecko<br \/>\nw rodzinie\u201d &#8211; pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 tetralogii \u201eJak kocha\u0107 dziecko\u201d, kt\u00f3ra ukaza\u0142a si\u0119 w 1919 roku<br \/>\n(ca\u0142o\u015b\u0107 za\u015b w 1920). \u201eDziecko w rodzinie\u201d uznane zosta\u0142o za credo pedagogiczne, w kt\u00f3rym<br \/>\nKorczak wymieni\u0142 prawo dziecka do \u015bmierci, prawo dziecka do dnia dzisiejszego, prawo<br \/>\ndziecka, by by\u0142o tym, czym jest. Z walk\u0105 o te prawa Korczak zwi\u0105za\u0142 swoje dalsze plany<br \/>\n\u017cyciowe i zawodowe. Sta\u0142 si\u0119 obro\u0144c\u0105, adwokatem i rzecznikiem dzieci. Walczy\u0142 o nie na<br \/>\nr\u00f3\u017cnych polach: jako lekarz, wychowawca, pisarz i publicysta.<br \/>\nW 1918 roku, po powrocie do Warszawy, zn\u00f3w podj\u0105\u0142 prac\u0119 w Domu Sierot. Od<br \/>\nlistopada 1919 r. Korczak blisko zwi\u0105zany by\u0142 z otwartym w\u00f3wczas zak\u0142adem Nasz Dom<br \/>\nkierowanym przez Falsk\u0105 (od 1921 prowadzonym przez Towarzystwo &#8222;Nasz Dom&#8221;).<br \/>\nOdwiedza\u0142 regularnie plac\u00f3wk\u0119 w charakterze lekarza i pedagoga. W 1928 r. \u201eNasz Dom\u201d<br \/>\nprzeni\u00f3s\u0142 si\u0119 na Bielany, a Korczak wci\u0105\u017c utrzymywa\u0142 z nim kontakt. W Domu Sierot, a<br \/>\ntak\u017ce w Naszym Domu realizowane by\u0142y trzy korczakowskie elementy: opieka nad dzieckiem,<br \/>\nwychowanie do samodzielno\u015bci, prawa dziecka.<br \/>\nW 1926 r. zainicjowa\u0142 wydawanie eksperymentalnego tygodnika dzieci<br \/>\ni m\u0142odzie\u017cy &#8222;Ma\u0142y Przegl\u0105d&#8221;, jako dodatku do dziennika &#8222;Nasz Przegl\u0105d&#8221;. By\u0142o to pismo<br \/>\npraktycznie ca\u0142kowicie tworzone &#8222;przez dzieci i dla dzieci&#8221;. Sk\u0142ada\u0142o si\u0119 z autentycznych<br \/>\nlist\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nadsy\u0142anych przez dzieci i m\u0142odzie\u017c. Korczak by\u0142 jego redaktorem do<br \/>\n1930 r., p\u00f3\u017aniej przekaza\u0142 t\u0119 funkcj\u0119 Igorowi Newerlemu. Ostatni numer &#8222;Ma\u0142ego Przegl\u0105du&#8221;<br \/>\nukaza\u0142 si\u0119 1 wrze\u015bnia 1939 r.<br \/>\nW 1932 r. wyprowadzi\u0142 si\u0119 z Domu Sierot i zamieszka\u0142 z siostr\u0105. W tym czasie podj\u0105\u0142<br \/>\nsi\u0119 nowych obowi\u0105zk\u00f3w, pracowa\u0142 m.in. jako bieg\u0142y s\u0105dowy w sprawach dzieci przy S\u0105dzie<br \/>\nOkr\u0119gowym oraz referent pism zagranicznych dla Kasy Chorych.<br \/>\nOd ko\u0144ca 1934 r. zwi\u0105zany by\u0142 tak\u017ce z Polskim Radiem. Pod pseudonimem &#8222;Stary<br \/>\nDokt\u00f3r&#8221; wyg\u0142asza\u0142 oryginalne w formie i tre\u015bci pogadanki dla dzieci. Audycje starego<br \/>\nDoktora, kt\u00f3re cieszy\u0142y si\u0119 popularno\u015bci\u0105 w\u015br\u00f3d s\u0142uchaczy, zosta\u0142y zdj\u0119te z anteny w marcu<br \/>\n1936.6 Ponownie Korczak powr\u00f3ci\u0142 do Polskiego Radia w marcu 1938.<br \/>\nWsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c z wieloma czasopismami (m.in. &#8222;Robotnik&#8221;, &#8222;Opieka<br \/>\nSpo\u0142eczna&#8221;), wydawanymi tak\u017ce w j\u0119zyku hebrajskim i \u017cydowskim (m.in.: &#8222;Olami&#8221;, &#8222;Olami<br \/>\nHakatan&#8221;, &#8222;Hechaluc Hacair&#8221;, &#8222;Dos Kind&#8221;), w kt\u00f3rych jego teksty t\u0142umaczono.<br \/>\nKorczak dwukrotnie odwiedzi\u0142 Palestyn\u0119, w roku 1934 i 1936 r. Podr\u00f3\u017cowa\u0142, ale<br \/>\ng\u0142\u00f3wnie przygl\u0105da\u0142 si\u0119 pracy pedagogicznej w kibucach oraz bada\u0142 mo\u017cliwo\u015bci rozwoju \u017cycia<br \/>\n\u017cydowskiego.<\/p>\n<p><strong>II wojna \u015bwiatowa i \u015bmier\u0107 w Treblince<\/strong><br \/>\nW pierwszych dniach II wojny \u015bwiatowej wraz z wychowawcami<br \/>\ni wsp\u00f3\u0142pracownikami dy\u017curowa\u0142 dzie\u0144 i noc w Domu Sierot. We wrze\u015bniu 1939 r. po raz<br \/>\nostatni przem\u00f3wi\u0142 w Polskim Radiu, nawo\u0142uj\u0105c do spokoju. Od samego pocz\u0105tku okupacji<br \/>\nnieustannie zabiega\u0142 tak\u017ce o wsparcie dla swojej instytucji. Latem 1940 r. uda\u0142o mu si\u0119<br \/>\njeszcze wyjecha\u0107 z dzie\u0107mi na kolonie letnie do &#8222;R\u00f3\u017cyczki&#8221;, filii Domu Sierot mieszcz\u0105cej<br \/>\nsi\u0119 w Wawrze. Jesieni\u0105 1940 r. Dom Sierot &#8211; jako instytucja \u017cydowska &#8211; nakazem okupanta<br \/>\nzosta\u0142 przesiedlony do getta na ulic\u0119 Ch\u0142odn\u0105 33, do budynku Gimnazjum Kupieckiego im.<br \/>\nMarii i J\u00f3zefa Roesler\u00f3w, za\u015b Korczak trafi\u0142 na pewien czas do aresztu za nienoszenie<br \/>\nnakazanej \u017bydom opaski z gwiazd\u0105 Dawida.<br \/>\nW pa\u017adzierniku 1941 r. Dom Sierot zosta\u0142 zmuszony po raz kolejny do<br \/>\nprzeprowadzki, tym razem na ul. Sienn\u0105 16 \/ \u015alisk\u0105 9, do cz\u0119\u015bci pomieszcze\u0144 w budynku<br \/>\nTowarzystwa Pracownik\u00f3w Handlowych. Korczak ca\u0142y czas walczy\u0142 o \u015brodki finansowe na<br \/>\nutrzymanie dzieci, ale przede wszystkim stara\u0142 si\u0119, by mimo beznadziejnej sytuacji, \u017cycie<br \/>\nw Domu Sierot p\u0142yn\u0119\u0142o wcze\u015bniejszym, przedwojennym rytmem. W miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci<br \/>\nzachowane zosta\u0142y dawne zasady funkcjonowania i wewn\u0119trzne zwyczaje.<br \/>\nNa pocz\u0105tku 1942 roku Korczak podj\u0105\u0142 si\u0119 tak\u017ce oficjalnie opieki nad znajduj\u0105c\u0105 si\u0119<br \/>\nw tragicznej sytuacji plac\u00f3wk\u0105 dla sierot &#8211; G\u0142\u00f3wnym Domem Schronienia &#8211; przy ul. Dzielnej<br \/>\n39, za\u015b od maja tego roku zacz\u0105\u0142 pisa\u0107 &#8222;Pami\u0119tnik&#8221;, kt\u00f3ry ukazywa\u0142 tragiczny obraz okupacji<br \/>\nhitlerowskiej.<br \/>\nKorczak odrzuca\u0142 \u015bwiadomie propozycje osobistego ratunku: nie przyj\u0105\u0142 pomocy<br \/>\nw opuszczeniu getta i ukryciu si\u0119, jak\u0105 oferowali mu przyjaciele, a w dniu deportacji, rankiem<br \/>\n5 sierpnia 1942 r., w czasie trwania tzw. &#8222;wielkiej akcji&#8221; (g\u0142\u00f3wnego etapu eksterminacji<br \/>\nludno\u015bci warszawskiego getta) &#8211; odm\u00f3wi\u0142 opuszczenia dzieci i pracownik\u00f3w Domu Sierot.<br \/>\nZgin\u0105\u0142 5 lub 6 sierpnia 1942 roku w obozie zag\u0142ady w Treblince wraz ze swoimi<br \/>\nwychowankami, kt\u00f3rym towarzyszy\u0142 w drodze na \u015bmier\u0107.<br \/>\nPo wojnie \u017cycie i dzie\u0142o Janusza Korczaka nie zosta\u0142o zapomniane. Wr\u0119cz przeciwnie<br \/>\n&#8211; jego nowatorskie idee i rozwi\u0105zania wychowawcze, jego wizjonerska koncepcja praw<br \/>\ndziecka na sta\u0142e wesz\u0142a do kanonu kultury Polski i \u015bwiata. Pami\u0119\u0107 o Januszu Korczaku, jego<br \/>\ndorobku i postawie piel\u0119gnowana jest przez liczne o\u015brodki nauki, kultury, o\u015bwiaty,<br \/>\nstowarzyszenia i komitety na ca\u0142ym \u015bwiecie.<br \/>\nRok 1978 by\u0142 og\u0142oszony przez UNESCO Rokiem Korczaka. W ten spos\u00f3b Korczak<br \/>\nwpisany zosta\u0142 do ksi\u0119gi najwy\u017cszych autorytet\u00f3w kultury \u015bwiatowej.<br \/>\nRok 2012 by\u0142 og\u0142oszony przez Sejm Rzeczpospolitej Polskiej Rokiem Janusza<br \/>\nKorczaka.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-2522\" src=\"http:\/\/zsedebica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/korczak2.jpg\" alt=\"\" width=\"642\" height=\"758\"><\/p>\n<p>Taki by\u0142 Janusz Korczak, lekarz, pediatra, nosz\u0105cy zielony fartuch, symbol nadziei. Napisa\u0142:<br \/>\n<em>nie wolno zostawi\u0107 \u015bwiata, jakim jest<\/em>.<\/p>\n<p>Utwory Janusza Korczaka:<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Dzieci ulicy&#8221;, 1901<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Kosza\u0142ki opa\u0142ki&#8221;, Warszawa 1905<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Dziecko salonu&#8221;, Warszawa 1906<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Szko\u0142a \u017cycia&#8221; (w &#8222;Spo\u0142ecze\u0144stwie&#8221;), 1908<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Mo\u015bki, Joski i Srule&#8221;, 1910<br \/>\n\uf0b7 &#8222;J\u00f3zki, Ja\u015bki i Franki&#8221;, 1911<br \/>\n\uf0b7 &#8222;S\u0142awa&#8221; (opowiadania), 1912<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Bobo&#8221; (&#8222;Bobo&#8221;, &#8222;Spowied\u017a motyla&#8221;, &#8222;Feralny tydzie\u0144&#8221;), 1914<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Momenty wychowawcze&#8221;, 1919<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Jak kocha\u0107 dziecko&#8221;, t. 1, 1920<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Jak kocha\u0107 dziecko&#8221;, t. 2, 1921<br \/>\n\uf0b7 &#8222;O gazetce szkolnej&#8221;, 1921<br \/>\n\uf0b7 Wst\u0119p do J\u0119drzeja \u015aniadeckiego: &#8222;Rozprawa o fizycznym wychowaniu dzieci&#8221;, 1922<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Sam na sam z Bogiem&#8221; (&#8222;Modlitwy ludzi, kt\u00f3rzy si\u0119 nie modl\u0105&#8221;), 1922<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Kiedy zn\u00f3w b\u0119d\u0119 ma\u0142y&#8221;, 1925<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Bankructwo ma\u0142ego D\u017ceka&#8221;, 1926<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Bezwstydnie kr\u00f3tkie&#8221;, 1926<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Kr\u00f3l Maciu\u015b Pierwszy&#8221;, 1928<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Prawo dziecka do szacunku&#8221;, 1929<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Prawid\u0142a \u017cycia&#8221;, 1930<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Senat szale\u0144c\u00f3w&#8221;, 1930<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Kr\u00f3l Maciu\u015b na wyspie bezludnej&#8221;, 1931<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Kajtu\u015b Czarodziej&#8221;, 1934<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Uparty ch\u0142opiec&#8221; (O Ludwiku Pasteurze), 1938<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Ludzie s\u0105 dobrzy&#8221;, 1938<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Trzy wyprawy Herszka&#8221;, 1938<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Refleksje&#8221;, 1938<br \/>\n\uf0b7 &#8222;Pedagogika \u017cartobliwa&#8221;, 1939<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Janusz Korczak &nbsp; Je\u017celi o jednym cz\u0142owieku mo\u017cna przeczyta\u0107, \u017ce by\u0142 lekarzem &#8211; pediatr\u0105, pisarzem, publicyst\u0105, spo\u0142ecznikiem, uczonym, dydaktykiem, wychowawc\u0105, prekursorem walki o prawa dziecka i ka\u017cda z tych nazw zespolona jest z dodatnio waloryzuj\u0105cym okre\u015bleniem, np. \u017carliwy, odwa\u017cny, niestrudzony, wybitny, to by\u0142 to \u201eswoisty fenomen o wszechstronnej osobowo\u015bci\u201d. Takim w\u0142a\u015bnie fenomenem by\u0142&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":2311,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-2392","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2392","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2392"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2392\/revisions"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2311"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/host75232.iqhs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2392"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}